هوش مصنوعی و ارتقاء آموزش روخوانی و روانخوانی قرآن

تحولات عظیم هوش مصنوعی در سالهای اخیر، انقلابی در حئزه آموزش ایحاد کرده است. یکی از حوزه‌هایی که می‌توان از این فناوری بهره‌ شد، آموزش روخوانی و روانخوانی قرآن است. یکی از پایه های قرائت درست قرآن، رعایت قواعد تحوید است. تجوید به مجموعه قواعدی گفته می‌شود که برای قرائت صحیح قرآن کریم ضروری است.  برای حفظ صحت معنای آیات قرآن ، رعایت این قواعد اهمیت ویژه‌ای دارد.

در این مقاله به بررسی نقش هوش مصنوعی در ارتقاء آموزش تجوید قرآن و میزان اثرگذاری آن در بهبود روخوانی و روانخوانی افراد می پردازیم.

تجوید قرآن کریم شامل رعایت تلفظ صحیح، استفاده از لحن مناسب و پیروی از قواعد علمی برای قرائت آیات قرآن است. یکی از مهارت های مهمی که هر قرآن آموزی باید بداند. بنابراین آموزش تجوید نیازمند دقت بالا و تمرین مستمر است و به‌طور سنتی توسط اساتید با تجربه و در مدارس دینی انجام می‌شود. با پیشرفت‌های اخیر در زمینه هوش مصنوعی و یادگیری ماشینی، امکانات جدیدی برای ارتقاء فرآیند آموزش تجوید ایجاد شده است. سیستم‌های مبتنی بر هوش مصنوعی می‌توانند به‌عنوان ابزارهایی کارآمد برای تصحیح قرائت، ارائه بازخورد سریع و یادگیری شخصی‌سازی‌شده عمل کنند. یکی از این سیستم ها آمورش روخوانی و روانخوانی قرآن کریم با نام اقرا می باشد که توسط تیم متخصص فناوری هوشمند و نرم افزار ویرا ارائه شده است. 

شرکت فتاوری هوشمند و نرم افزار ئیرا با استفاده از تکنیک های مختلف این ترن افزار ار برای استفاده عموم ارائه کرده است. آموزش روخوانی و روانخوانی فرآن با هوش مصنوعی در حال حاضر بخش های چون تمرین آیه به آیه قرآن و تمرین سوره های قرآن را دارد.

هوش مصنوعی در آموزش تجوید قرآن

• سیستم‌های تشخیص صدا و تلفظ: یکی از کاربردهای اصلی هوش مصنوعی در آموزش تجوید قرآن، استفاده از سیستم‌های تشخیص صدا و تلفظ است. این سیستم‌ها قادرند تلفظ‌های نادرست در قرائت قرآن را شناسایی و  به‌طور خودکار آن‌ها را اصلاح کنند. از این طریق، دانش‌آموزان می‌توانند بدون نیاز به حضور استاد، به‌طور مستقل مهارت‌های تجوید خود را ارتقاء دهند. در این حوزه نرم افزار اقرا با بهره گیری از تکنواوژی مختلف مدل اختصاصی فرآت را ارائه کرده است که نمونه مشایه خارجی ندارد. 

• نرم‌افزارهای آموزش تجوید با قابلیت تحلیل آنی: نرم‌افزار اقرا می‌تواند به دانش‌آموزان بازخورد آنی درباره قرائت خود بدهد. این نرم‌افزاربا استفاده از الگوریتم‌های تحلیل صدا، به‌صورت آنی خطاهای تجویدی مانند تلفظ نادرست حرکات (فَتْحَه، ضَمَّه، کَسْرَه) را شناسایی کرده و آن‌ها را به کاربر گزارش می‌دهند. این نوع بازخورد سریع می‌تواند به‌طور قابل توجهی فرآیند یادگیری را تسریع کند.

• شخصی سازی شدن آموزش: در این خصوص نرم افزار اقرا با استفاده از تکنواوژی هوش مصنوعی امکان شخصی سازی کردن آموزش ها را دارد. به‌عنوان مثال، اگر فردی در یادگیری قواعد تجوید خاصی مانند قاعده "مد" مشکل داشته باشد، سیستم می‌تواند تمرینات بیشتری برای تقویت این مهارت به وی پیشنهاد دهد.

مزایای استفاده از هوش مصنوعی در آموزش روخوانی و روانخوانی قرآن

• دقت و صحت بیشتر: استفاده از الگوریتم‌های هوش مصنوعی می‌تواند دقت بالاتری در تشخیص اشتباهات تجویدی نسبت به انسان‌ها داشته باشد. سیستم‌های AI قادر به شبیه‌سازی دقیق‌تر تلفظ‌های صحیح و ارائه تصحیح‌های فوری هستند.

• دسترسی آسان و گسترده: با استفاده از سیستم‌های مبتنی بر هوش مصنوعی، افراد از هر مکان و زمانی می‌توانند به آموزش تجوید قرآن دسترسی پیدا کنند. این امر به ویژه برای افرادی که در مناطق دور از مراکز آموزشی هستند، بسیار مفید است.

• شخصی‌سازی آموزش: هوش مصنوعی می‌تواند آموزش تجوید قرآن را مطابق با نیازهای فردی دانش‌آموزان تنظیم کند. این امکان به دانش‌آموزان کمک می‌کند تا مهارت‌های تجوید خود را بر اساس نقاط ضعف خود تقویت کنند.

• تمرین مستمر و بدون محدودیت: افراد می‌توانند در هر زمان که بخواهند تمرین کنند و از بازخورد آنی بهره‌برداری کنند. این به معنای امکان تمرین مداوم و بدون محدودیت است که در روند یادگیری تأثیر زیادی دارد.

فاطمه خرمدل مدیر محصول شرکت فناوری هوشمند و ترم افزار ویرا از توسعه شناسایی و درک قواعد تحود در مدل های حدید نرم افزار اقرا خبرداد و اعلام کرد: امیدواریم محصول جدید تا رمضان 1403 به بهره برداری برسد و در اختیار علاقمندان به بادگیری فرآن فرار بگیرد. وی همچنین اشاره کرد: از آنحایی که مدل های هوش مصنوعی استفاده شده در محصولات شرکت مختص خود ما می باشد لازم است پیش بینی های مالی و زیرساختی قوی برا آن انجام شود. گرچه تاکنون رایزنی های زیادی بها ارگان های مربوطه انجام شده است. اما حمایت دستکاه های زیربط صفر بوده است و تاکنون تهیه و توسعه این طرح قرآنی با هزینه های شخصی و خیرین بوده است. کماکان نیاز به حمایت خیریت احساس می شود و در صورت تمایل خیریت عزیز ما از موضوع استقبال می کتیم. 

هزینه تامین شده توسط خیرین تا کنون صرف توسعه زیرساخت های سخت افزاری و توسعه مدل های هوش مصنوعی اقرا شده است.

هوش مصنوعی پتانسیل زیادی برای ارتقاء آموزش تجوید قرآن دارد و می‌تواند فرآیند یادگیری را دقت‌بخش‌تر، سریع‌تر و شخصی‌سازی‌شده‌تر کند. با این حال، برای رسیدن به نتایج مطلوب، نیاز به تحقیقات بیشتر و بهبود مستمر الگوریتم‌های موجود است. استفاده از هوش مصنوعی در این حوزه می‌تواند به‌ویژه برای کسانی که دسترسی به اساتید متخصص ندارند، فرصتی طلایی برای یادگیری صحیح و کامل قرآن فراهم آورد.